Περί μελτεμιών και πάλι ο λόγος!

Στην επιχειρησιακή μετεωρολογία της χώρας μας η έκφραση: «Ο συνδυασμός των υψηλών πιέσεων στα Β. Βαλκάνια (Υ1) με τις χαμηλές πιέσεις στην Α. Μεσόγειο (Χ1) προκαλεί ενισχυμένους Β-ΒΑ ανέμους στις ανατολικές και νότιες περιοχές της» περιγράφει με όρους συνοπτικής μετεωρολογίας το αίτιο της επικράτησης των μελτεμιών. Όμως, το τελικό αποτέλεσμα σε ό,τι αφορά τη διεύθυνση και κυρίως την ένταση των καλοκαιρινών μας βοριάδων εξαρτάται και από άλλους παράγοντες μικρότερης κλίμακας. Ας το δούμε αυτό περισσότερο αναλυτικά.

 

Η πτώση της πίεσης στο Α-ΝΑ Αιγαίο (Χ2) καθώς και σε άλλες περιοχές που βρίσκονται ανατολικά της Ρόδου, εκτός των άλλων, οφείλονται και σε θερμοδυναμικά αίτια που σχετίζονται με το ανάγλυφο, τους ημερήσιους ανέμους (θαλάσσιες αύρες, αύρες ορέων), την ημερήσια μεταβολή της ατμοσφαιρικής πίεσης  κ. ά. Καθοριστική είναι ακόμα και η υπερθέρμανση των άγονων ως επί το πλείστον υψιπέδων του εσωτερικού της Μικράς Ασίας στη διάρκεια της ημέρας. Όλα τα παραπάνω με κάνουν να σκέφτομαι ότι υποτυπώδη μελτέμια στο Αιγαίο ίσως να είχαμε ακόμα και χωρίς την ύπαρξη του περσικού ή εποχικού χαμηλού της Α. Μεσογείου, το οποίο συνδέεται με τη γενικότερη υπερθέρμανση της Μέσης Ανατολής

Γυρίζοντας στο σχήμα μας, παρατηρούμε τα παρακάτω ενδιαφέροντα σημεία:

(α)  Οι ενισχυμένοι Β-ΒΑ άνεμοι στον άξονα ΒΑ Αιγαίο - κεντρονότια Εύβοια – Αττικοβοιωτία - ΝΑ Πελοπόννησος είναι αποτέλεσμα του συνδυασμού των βαρομετρικών συστημάτων Υ2 και Χ2 και οφείλονται πρωτίστως σε δυναμικά αίτια.

(β) Στην επικράτηση ενισχυμένων ΒΑ ανέμων στην περιοχή της Θράκης ρόλο παίζει η ύπαρξη του χαμηλού Χ3, σε συνδυασμό βέβαια με τις υψηλές πιέσεις των Β-ΒΑ Βαλκανίων (Υ1).

(γ) Οι υψηλές πιέσεις της κεντρικής Μεσογείου (Υ3) είναι ένα ημιμόνιμο υψηλό (υψηλό της θερινής περιόδου) με μέση πίεση 1010 με 1012 hPa. Η εμφάνιση υψηλότερων βαρομετρικών πιέσεων οφείλεται στην επέκταση μιας αντικυκλωνικής έξαρσης από τη Β. Αφρική προς τα Βαλκάνια που λαμβάνει χώρα στην ανώτερη ατμόσφαιρα και εντοπίζεται εύκολα στους χάρτες των 500 hPa. Η συγκεκριμένη αντικυκλωνική έξαρση είναι αυτή που τελικά με δυναμικό τρόπο ανεβάζει τις πιέσεις στα Β. Βαλκάνια, με αποτέλεσμα την επικράτηση ενισχυμένων μελτεμιών στην περιοχή μας.

Αναφορικά με την εξέλιξη του καιρού τη νέα εβδομάδα (εβδομάδα του Δεκαπενταύγουστου), σημειώνονται τα παρακάτω:

(α) Τα ενισχυμένα μελτέμια στις ανατολικές και νότιες περιοχές της χώρας θα συνεχιστούν με ένταση στα πελάγη 6 με 7 μποφόρ. Θα παρατηρούνται μικρές αυξομειώσεις στην ένταση τους στη διάρκεια του εικοσιτετραώρου και κατά τόπους στη διάρκεια της ημέρας ριπές που θα ξεπερνούν τα 7 μποφόρ.

(β) Στο δεύτερο μισό της εβδομάδας, είναι πιθανό να παρατηρηθεί μικρή ενίσχυση των μελτεμιών (το τάμα θα γίνει με φουρτούνα, που έλεγε φίλος και συνάδελφος). Εννοείται ότι η ακριβής ένταση των ανέμων δεν μπορεί από σήμερα να εκτιμηθεί.